Your message has been sent, you will be contacted soon
"MIARKA" Zespół Szkół Ogólnokształcących w Żorach I Liceum Ogólnokształcące z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Karola Miarki  Technikum nr 4 Gimnazjum nr 1 z Oddziałami Dwujęzycznymi im. Karola Miarki

Call Me Now!

Zamknij

Zalążkiem szkoły średniej w Żorach była niemiecka szkoła męska Städtische höhere Knabenschulle, założona dnia 5 lutego 1912 roku pismem Regencji Opolskiej L II f XXIII/XII nr 147, zatwierdzającym uchwałę żorskiej korporacji miejskiej co od tworzenia szkoły. Otwarcie szkoły nastąpiło 16 kwietnia 1912 roku przez burmistrza Reiche, a celem jej było przyspieszenie akcji germanizacyjnej na tym terenie. Tymczasem już w najbliższych latach okazało się, że szkoła stała się ważnym ośrodkiem życia kulturalnego Polaków. W roku 1912/13 wprowadzono w Żorach jedną klasę, tzw. sextę.

Kierownikiem szkoły został p. Janocha. Zatrudniono nauczyciela p. Nösera, który uczył biologii, kaligrafii i śpiewu. W dalszych latach przybywało po jednej klasie. W chwili wybuchu I wojny światowej szkoła posiadała 3 klasy : sextę liczącą 15 uczniów, quintę – 19 uczniów i quartę – 18 uczniów. Razem było 52 uczniów. Z powodu powołania p. Janochy do wojska kierownikiem został dr Gladlisch. Pod względem wyznania przeważającą część stanowili katolicy(43), ewangelicy(5) oraz Żydzi (4). W roku szkolnym 1915/16 otwarto czwartą klasę, tak zwaną intertertię. W latach 1919 – 1924 szkołą kierował p. Paweł Dorminger. Jeszcze w 1921 roku szkoła posiadała całkowicie niemiecki charakter.

W 1922 roku, po przyłączeniu części Górnego Śląska do Polski, również szkoła średnia w Żorach przeszła pod zarząd polskich władz oświatowych i otrzymała stopień progimnazjum, tj. sześcioletniego gimnazjum. Jesienia 1922 r. Została otwarta pierwsza klasa gimnazjalna, która była klasą koedukacyjną liczącą 75 uczniów i uczennic. Językiem wykładów był język polski, ale z powodu braku polskich nauczycieli naukę w języku polskim ograniczano tylko do klasy pierwszej. W pozostałych klasach w języku polskim uczono tylko geografii i historii. Aby ukończyć pełna szkołę srednią, uczniowie najczęściej uzupełniali swą edukację jeszcze przez dwa lata w gimnazjum w Rybniku, Pszczynie lub Mikołowie. W miarę wzrostu polskiej kadry pedagogicznej szkoła uległa dalszej polonizacji. Ciągle jednak szkoła polska przeżywała bardzo trudny okres w swej międzywojennej historii. Brak było stałych nauczycieli, ponadto rozeszły się pogłoski o likwidacji szkoły. W celu utrzymania zakładu przemieniono w 1927 roku progimnazjum na Miejskie Gimnazjum Męskie im. Karola Miarki – bojownika o polskość na ziemiach śląskich. Wydarzenia te były zapowiedzią przekształcenia żorskiej szkoły w pełne gimnazjum rozwojowe, tj. W polskie gimnazjum ośmioklasowe. Wydział Oświecenia Publicznego wyraził zgodę na wprowadzenie w roku szkolnym 1930/31 klasy siódmej. W następnym roku, tj.1931/32, wprowadzono klasę ósmą. W ten sposób ukształtowało się pełne gimnazjum polskie, które było własnością miasta. Gimnazjum miało profil klasyczny. Nauczano w nim między innymi łaciny i greki. Pierwsza polska matura odbyła się w 1932 roku.

Od 1932 roku, zgodnie z reformą ministra WriOP Janusza Jędzrzejewicza, wprowadzono w Żorach czteroletnie gimnazjum i dwuletnie liceum typu przyrodniczego. Jednocześnie kontynuowano naukę według programu starego typu, tj. ośmioletniego gimnazjum, aż do 1938 roku. Do gimnazjum ośmioletniego uczniowie przyjmowani byli przeważnie po IV klasie szkoły powszechnej, natomiast do czteroletniego gimnazjum po VI klasie szkoły powszechnej. W obu przypadkach obowiązywały egzaminy wstępne z języka polskiego i matematyki. Po ukończeniu czteroletniego gimnazjum zdawano egzamin, tak zwaną małą maturę a po ukończeniu liceum składano egzamin dojrzałości, czyli dużą maturę.

W późniejszych latach łączono gimnazja i licea we wspólne organizmy szkolne i znoszono przeszkody w przechodzeniu uczniów ze stopnia gimnazjalnego do licealnego. Warunki lokalowe w pierwszych latach istnienia żorskiego progimnazjum były bardzo trudne, nieraz wręcz katastrofalne. Nauka odbywała się w różnych miejscach, m.in. w Wikarówce, znajdującej się naprzeciw kościoła parafialnego i należącej do magistratu żorskiego. Budynek ten mający 104 lata, mieścił zaledwie sześć sal lekcyjnych i pomieszczenia administracyjne.

Obecnie w miejscu Wikarówki znajduje się Szkoła Podstawowa Nr 2. Naukę ćwiczeń cielesnych prowadzono w Sokolni, znajdującej się przy ul. Rybnickiej i oddalonej od szkoły o 300m w pogodne dni ćwiczono nawet na Rynku. Pracownia robót ręcznych znajdowała się w wydzielonej części remizy strażackiej. Poza tym zajęcia odbywały się w domu starców, znajdującym się obok szpitala, w przedszkolu przy ul. Garncarskiej oraz w salach starego budynku magistrackiego w Rynku. Główny budynek (Wikarówka) posiadał centrale ogrzewanie i oświetlenie elektryczne. Był jednak bardzo ciasny i brakowało wentylacji, szatni oraz pomieszczeń na rowery uczniów dojeżdżających.

Print Friendly, PDF & Email